Article Sidebar

Download
Requires Subscription PDF
Statistic
Read Counter : 2 Download : 0

Main Article Content

Abstract

This study aimed to develop a comprehensive model of organizational justice in government offices in Balkh Province, Afghanistan, using a grounded theory approach. Organizational justice, as a fundamental factor in improving organizational effectiveness, enhancing employees' organizational commitment and job satisfaction, and reducing negative organizational behaviors, plays an important role in achieving sustainable development. The study used a qualitative research design and collected data through semi-structured interviews with 19 experts in management and organizations in Afghanistan, selected using purposive and snowball sampling. The interviews continued until the study reached theoretical saturation. In the final interviews, particularly the nineteenth, no new code, concept, or theoretical relationship emerged that could contribute to developing or modifying the existing categories. The new data primarily confirmed the previously identified themes and categories; therefore, sampling was terminated after the nineteenth interview. Data were analyzed using MAXQDA 20 software through three stages of open, axial, and selective coding. The analysis identified 162 concepts and 23 axial categories. The paradigmatic model indicated that causal, contextual, and intervening conditions, along with strategies, influence the establishment of organizational justice, with its consequences emerging at the individual, group, and organizational levels. The proposed model provides a practical framework for promoting organizational justice in Afghanistan's public sector.

Keywords

Grounded Theory Government Offices of Balkh Province–Afghanistan Organizational Justice Model Organizational Justice

Article Details

License

Copyright (c) 2026 Kabul University

Creative Commons License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License.

Author Biography

Hekmatullah Rahimi, PhD student of Ferdowsi University of Mashhad

I hold a master’s degree in public management with a specialization in Human Resource Development, and I am currently pursuing a PhD in Public Administration with a focus on Organizational Behavior. I also bring managerial experience and hands-on involvement in organizational settings. My research interests include employee turnover, public service delivery, organizational change, and organizational behavior.

How to Cite
Tawana, A. S., Rahimi, H., Amani, A. S., & Ikhlas, I. (2026). Developing a Comprehensive Model of Organizational Justice in Government Departments: A Grounded Theory Study in Balkh, Afghanistan. Journal of Social Sciences - Kabul University, 9(2), 473–508. https://doi.org/10.62810/jss.v9i2.525
Download Citation
Endnote/Zotero/Mendeley (RIS)
BibTeX

References

  1. بیک زاده، ج.، و فرزانه، ع. (1390). عدالت سازمانی نگرش نوین برای دستیابی به سرمایه اجتماعی. فصلنامه كار و جامعه، شماره 137، لینک
  2. پورعزت، ع.، و قلی پور، آ. (192). بررسی موانع ساختاری تحقق عدالت در سازمان، دانشگاه امام صادق، صص 1-15.
  3. حسن زهی مرادي.، م. (1400). بررسی نقش ادراک از حمایت سازمانی و عدالت سازمانی بر ظرفیت یادگیری سازمانی با توجه به نقش میانجی اعتماد سازمانی. دانشگاه شهید بهشتی تهران.
  4. حسینی، س، ز. (1391). عدالت سازمانی و قرآن، پايگاه مقاالت مديريت، صص 1-12. لینک
  5. خنیفر، ح.، امیري، ع.، جندقی، غ.، احمدي آرزم، ه.، و حسینی فرد، س. م. (1389). درگیر شدن در كار و رابطۀ آن با عدالت سازمانی در چهارچوب نظریه مبادله اجتماعی و فرهنگی، مدیریت فرهنگ‌سازمانی، سال هشتم، شماره بیست و يكم، صص 177-200. لینک
  6. دهقانی فیروزآبادي، م. (1400). بررسی تأثیر عدالت سازمانی بر عملکرد شغلی با نقش میانجی تعهد عاطفی. پاياننامه كارشناسی ارشد. دانشگاه پیام نور يزد.
  7. رحمان سرشت، ح.، و جنیدي جعفري، م. (1397). اثر عدالت سازمانی بر رفتار شهروندی سازمانی با میانجی گری تعهد شغلی در زمینه. نشريه مديريت بهبود و تحول، 27 (87) ، صص 127-146 لینک
  8. رضائیان، ع.، و میزاد، ل. (1389). تأثیر برداشت كاركنان از عدالت سازمانی بر رفتارهای شهروندی سازمانی آنان، فصلنامه اخلاق در علوم فناوري، سال پنجم، شماره 1و ،2 صص 94-102 لینک
  9. رضائیان، ع. (1384). انتظار عدالت و عدالت سازمانی. چاپ اول، تهران: سمت.
  10. روحانی، م. (1394). رابطه بین هوش معنوی و سلامت سازمانی در ادارات دولتی، پایان‌نامه کارشناسي ارشد، مدیریت منابع انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی.
  11. سرمدي، م. (1395). ارائه مدل علی اخلاق كار اسلامی و تعهد سازمانی با نقش واسطه‌ای عدالت سازمانی و ارزش‌های شغلی، فصلنامه علمی – پژوهشی رهیافتی نو در مديريت آموزش، 7 (3) ، صص 61-74. لینک
  12. سلیمی، غ.، و پورعزت، ع. (1389). بررسی تأثیر رابطه بی‌عدالتی در سازمان بر گسترش میل به فساد اداری، انديشه مديريت راهبردي، سال چهارم، شماره اول، صص 131-159 . لینک
  13. سیدجوادين، ر.، فراحی، م، م.، و طاهر عطار، غ. (1387). شناخت نحوه تأثیر گزاری ابعاد عدالت سازمانی برجنبه‌های گوناگون رضایت شغلی و سازمانی، نشريه مديريت بازرگانی، پايیز و زمستان، دوره ،1 شماره ،1 صص 55-70. لینک
  14. شهزاد، ا. (1400). بررسی تأثیر عدالت سازمانی و عوامل شغلی بر وفاداری كاركنان و میانجیگری رضایت كاركنان (مطالعه موردی: كاركنان شركت برشنا هرات). پايان‌نامه كارشناسی ارشد. دانشگاه فردوسی مشهد.
  15. شیری، ا. (1394) مبانی مدیریت رفتار فردی (رفتار سازمانی پیشرفته). ایلام: انتشارات هاوار.
  16. طاهري عطار، غ. (1387). عدالت سازمانی، مجله آموزش هماهنگ، موسسه مطالعات بهره‌وري و توسعه منابع انسانی سازمان گسترش و نوسازي صنايع ايران، شماره ،202 ص 10 . لینک
  17. عزيزی، س. (1392). بررسی رابطه بین سرمایه اجتماعی سازمانی باعملکرد سازمانی كاركنان (مطالعه‌ای در سازمان مخابرات شهر تهران). پايان‌نامه كارشناسی ارشد، دانشگاه الزهرا (س)، دانشكده علوم اجتماعی واقتصادي.
  18. فخريان، ن. (1400). تأثیر عدالت سازمانی بر رفتار كار نوآورانه كاركنان در اداره ورزش و جوانان هرمزگان با نقش میانجی اشتراک گذاری دانش. پايان‌نامه كارشناسی ارشد. دانشگاه پیام نور قشم.
  19. فانی، ع، ا.، دانايی‌فرد، ح. زكیانی، ش. (1392). بررسی تأثیر عدالت سازمانی بر رفتار شهروندی سازمانی و عدالت سازمانی: تبیین نقش شخصیت سالم سازمانی، پژوهش هاي مديريت در ايران، دوره ،17 شماره 1. لینک
  20. قلی پور، آ.، و پورعزت، ع، ا. (1391). پیامدهای احساسی بی‌عدالت سازمانی، دانشگاه امام صادق (ع)، صص 1-23.
  21. هادوی تهرانی، مهدي (1390). كارآمدی و عدالت در نظام اسلامی، خردنامه عدالت در الگوی اسلامی – ایرانی پیشرفت. تهران: انتشارات همشهر، صص 9-17.
  22. گل پرور، م.، و نادي، م، ع. (1390) . بررسی عوامل مؤثر بر ادراک عدالت رویه‌ای در ارتقاء شغلی معلمان زن، زن در توسعه و سیاست (پژوهش زنان)، دوره ،9 شماره ،2 صص 117-141. لینک
  23. محمدی، ع. (1399). رابطه‌ی بین عدالت سازمانی و انگیزش شغلی با بهره‌وری در كاركنان اداری دانشگاه شیراز، پايان‌نامه كارشناسی ارشد دانشگاه آزاد اسلامی واحد مرودشت.
  24. جعفرنیا دابانلو، م.، و شاه رستم بیگ، ط. (1398). بررسی عوامل مؤثر بر عدالت سازمانی در شهرداری تهران، آفاق علوم انسانی، شماره 34 . لینک
  25. مصباحی مقدم، غ. (1390). گامی به‌سوی تدوین الگوی اسلام – ایرانی پیشرفت. نخستین نشست انديشه‌هاي راهبردي الگوي هاي اسلامی ايرانی پیشرفت، تهران: انتشارات پیام عدالت، چاپ اول، صص 219-223.
  26. مهداد، ع.، طباخ عشقی، ی.، و مهدی زادگان، ا. (1390). مقایسه عدالت سازمانی ادراک‌شده و میل به بروز خشونت در محیط کار بر پایۀ متغیرهای جمعیت شناختی، دانش و پژوهش در روانشناسی کاربردی. سال دوازدهم، 3 45)، صص 36-50 . لینک
  27. میرخلیلی، س.، عسگری مروت، ع.، و بهرامی گرو، م. (1399). نقش عدالت سازمانی در پیشگیری از فساد اداری. پژوهش نامه حقوق کیفری، 11(1 (پیاپی 21) )، 275-296 لینک
  28. نصرالهی مهجور، ع. (1399). شناسایی و اولویت‌بندی عوامل مؤثر بر عدالت سازمانی مورد مطالعه: ستاد مركزی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی قم. پاياننامه كارشناسی ارشد.
  29. Adamovic, M. (2023). Organizational justice research: A review, synthesis, and research agenda. European Management Review, 20(4), 762–782.
  30. Ambrose, M. L. (2002). Contemporary justice research: A new look at familiar questions. Organizational Behavior and Human Decision Processes, 89(1), 803–812. https://doi.org/10.1016/S0749-5978(02)00030-4
  31. Bies, R. J. (2001). Interactional justice: The sacred and the profane. In J. Greenberg & R. Cropanzano (Eds.), Advances in organizational justice (pp. 89–118). Stanford University Press.
  32. Blader, S. L., & Tyler, T. R. (2009). Testing and extending the group engagement model: Linkages between social identity, procedural justice, economic outcomes, and extrarole behavior. Journal of Applied Psychology, 94(2), 445–464. https://doi.org/10.1037/a0013935
  33. Bobocel, D. R. (1997). Letting them down gently: Conceptual advances in explaining controversial organizational policies. Trends in Organizational Behavior, 4, 77–94.
  34. Charmaz, K. (2001). Grounded theory: Methodology and theory construction. In International encyclopedia of the social & behavioral sciences (Vol. 10, pp. 402–407). Elsevier. https://doi.org/10.1016/B0-08-043076-7/00775-0
  35. Cloutier, J., & Vilhuber, L. (2008). Procedural justice criteria in salary determination. Journal of Managerial Psychology, 23(7), 713–740. https://doi.org/10.1108/02683940810894765
  36. Cole, N., & Banville, B. (2013). The role of organizational justice, burnout and commitment in the understanding of absenteeism in the Canadian health care sector. Journal of Health Organization and Management, 27(3), 350–367. https://doi.org/10.1108/JHOM-06-2012-0116
  37. Cropanzano, R., & Ambrose, M. L. (2001). Procedural justice and work motivation. In R. M. Steers & L. W. Porter (Eds.), Motivation and work behavior (5th ed., pp. 131–143). McGraw-Hill.
  38. Draucker, C. B., Martsolf, D. S., Ross, R., & Rusk, T. B. (2007). Theoretical sampling and category development in grounded theory. Qualitative Health Research, 17(8), 1137–1148. https://doi.org/10.1177/1049732307308450
  39. Everton, W. J., Jolton, J. A., & Mastrangelo, P. M. (2007). Be nice and fair or else: Understanding reasons for employees' deviant behaviors. Journal of Management Development, 26(2), 117–131. https://doi.org/10.1108/02621710710726035
  40. Foster, D. R. (2008). Individual resistance, organizational justice and employee commitment to planned organizational change [Doctoral dissertation, University of...?]. ProQuest Information and Learning Company. https://www.proquest.com/openview/12476506f5e95021747449f408a93e4e/1
  41. Glaser, B. G. (1998). Doing grounded theory: Issues and discussions. Sociology Press.
  42. Hoy, W. K., & Tarter, C. J. (2004). Organizational justice in schools: No justice without trust. International Journal of Educational Management, 18(4), 250–259. https://doi.org/10.1108/09513540410538831
  43. Jawaharlal, I. M. (2002). A model of organizational justice and workplace aggression. Journal of Management, 28(6), 811–834. https://doi.org/10.1177/014920630202800606
  44. Johnson, R. E., Selenta, C., & Lord, R. G. (2006). When organizational justice and the self-concept meet: Consequences for the organization and its members. Organizational Behavior and Human Decision Processes, 99(2), 175–201. https://doi.org/10.1016/j.obhdp.2005.07.005
  45. Lind, E. A., & Van den Bos, K. (2002). When fairness works: Toward a general theory of uncertainty management. Research in Organizational Behavior, 24, 181–223. https://doi.org/10.1016/S0191-3085(02)24006-X
  46. McFarland, D. B., & Sweeney, P. D. (1992). Distributive and procedural justice as predictors of satisfaction with personal and organizational outcomes. Academy of Management Journal, 35(3), 626–637. https://doi.org/10.5465/256489
  47. Moorman, R. H. (1991). Relationship between organizational justice and organizational citizenship behaviors: Do fairness perceptions influence employee citizenship? Journal of Applied Psychology, 76(6), 845–855. https://doi.org/10.1037/0021-9010.76.6.845
  48. Nabatchi, T., Bingham, L. B., & Good, D. H. (2007). Organizational justice and workplace mediation: A six-factor model. International Journal of Conflict Management, 18(2), 148–174. https://doi.org/10.1108/10444060710759354
  49. Nadiri, H., & Tanova, C. (2010). An investigation of the role of justice in turnover intentions, job satisfaction, and organizational citizenship behavior in hospitality industry. International Journal of Hospitality Management, 29(1), 33–41. https://doi.org/10.1016/j.ijhm.2009.05.001
  50. Nunkoo, R., & Ramkissoon, H. (2016). Stakeholders' views of enclave tourism: A grounded theory approach. Journal of Hospitality & Tourism Research, 40(5), 557–558. https://doi.org/10.1177/1096348013503991
  51. Parker, D. J., & Kohlmeyer, J. M. (2005). Organizational justice and turnover in public accounting firms: A research note. Accounting, Organizations and Society, 30(4), 357–367. https://doi.org/10.1016/j.aos.2004.05.001
  52. Randeree, K., & Malik, I. (2008). Models for leading with organizational justice: Equitable management of the human resource in diverse environments. International Journal of Diversity in Organisations, Communities and Nations, 7(6), 65–69. https://doi.org/10.18848/1447-9532/CGP/v07i06/39492
  53. Saunders, M., & Thornhill, A. (2004). Trust and mistrust in organizations: An exploration using an organizational justice framework. European Journal of Work and Organizational Psychology, 13(4), 493–515. https://doi.org/10.1080/13594320444000182
  54. Sheeraz, M. I., Ungku Ahmad, U. N., Ishaq, M. I., Sarfraz, M., & Md. Nor, K. (2021). The research on organizational justice in Scopus-indexed journals: A bibliometric analysis of seven decades. Frontiers in Psychology, 12, Article 647845. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2021.647845
  55. Tepper, B. J. (2001). Health consequences of organizational injustice: Tests of main and interactive effects. Organizational Behavior and Human Decision Processes, 86(2), 197–215. https://doi.org/10.1006/obhd.2001.2951