بررسی نقش میر واعظ کابلی در تحولات سیاسی دوره‌ی درانی

چکیده

سیداحمد معروف به میرواعظ شخصیت دینی، سیاسی، ادبی و فقهی دوره‌ی سدوزایی‌ها در کابل است که شخصیت وی دارای ابعاد مختلف بوده و در دوره‌ی تاریخ معاصر کشور قابل بحث و مباحثه می‌باشد. سید احمد استعداد طبیعی عالی داشت. از احوال و اوضاع جهان اسلام آگاهی عمیق حاصل نموده بود؛ هم‌چنان به‌عنوان یک فیودال، مخالف سلطنت شاه‌محمود درانی بود. پیروان میرواعظ به صد‌ها هزار نفر می‌رسید. میرواعظ به همراه شهزادگان سدوزایی در کسب قدرت معاملات مختلف داشته است. تعدادی از افراد جهت نیل برای کسب قدرت از میرواعظ به‌عنوان یک مهره‌ی طلائی استفاده می‌نمودند. موصوف شخصاً نیز مرد جاه‌طلب و علاقمند شرکت در مسایل سیاسی مملکت بود. او مهارت استفاده از احساسات دینی مردم را نیک آموخته بود به‌همین دلیل قدرت سیاسی و اجتماعی حاصل نموده بود.