Main Article Content
Abstract
This research explores nostalgia (homesickness) as a prominent theme in the poetry of Razeq Fani. The primary objective is to identify and extract poems that reflect this motif, thereby explaining the factors behind the poet's inclination toward this subject. The findings can significantly highlight the status of Contemporary Poetry in Afghanistan and analyze the impact of migration and displacement on this literary tradition. Using a descriptive-analytical method based on library resources, the study reveals that the majority of Fani's nostalgic poems were composed outside his homeland. The results indicate that following the internal conflicts, Fani was compelled to leave his country and reside abroad. This bitter experience led him toward nostalgic verse and a widespread reflection of this sorrow in his poetic works.
Keywords
Article Details
Copyright (c) 2026 Kabul University

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License.
References
- ابتهاج سایه، ه. (1383). سیاه مشق. چاپ یازدهم، نشر کارنامه.
- اخوان ثالث، م. (1369). ارغنون. چاپ هشتم، انتشارات مروارید.
- انوری، ح. (1382). فرهنگ سخن. چاپ دوم، تهران، انتشارات سخن.
- بهرامی، س. (1390). نوستالژی در شعر شهریار، اخوان ثالث و فروغ فرخزاد. پایاننامۀ کارشناسی ارشد، پوهنتون ارومیه.
- حافظ شیرازی. (1389). شاخ نبات حافظ. شرح محمد رضا برزگر خالقی، چاپ پنجم، تهران، انتشارات زوّار.
- دهخدا، ع.ا. (1377). لغتنامه. چاپ دوم از دورۀ جدید، تهران، پوهنتون تهران، مؤسسۀ دهخدا.
- سعدی شیرازی. (1320). کلّیات سعدی. به اهتمام محمد علی فروغی، تهران، کتابفروشی و چاپخانۀ بروخیم.
- شاملو، س. (1375). آسیبشناسی روانی. چاپ ششم، تهران: رشد.
- صادقی، م. (1402). «بررسی پدیدۀ نوستالژی (غم غربت) در شعر نادر نادرپور». مطالعات سیاسی-اجتماعی تاریخ معاصر ایران. 2(1)، 207-220 . لینک
- عابدی، ک. (1377). در زلال شعر؛ زندگی و شعر هوشنگ ابتهاج «ه.1.سایه». چاپ اول، نشر ثالث.
- عالی عباسآباد، ی. (1387). «غم غربت در شعر معاصر». 2(6)، 155-180 . لینک
- غفوری، ف. (1389). «بررسی پدیدۀ نوستالژی در شاهنامۀ فردوسی و آثار شهریار». فصلنامۀ ادبیات فارسی (علمی-پژوهی)، سال ششم، شمارۀ 15، 103-130 . لینک
- فانی، ر. (1395). مجموعۀ اشعار. به کوشش دکتر حفیظالله شریعتی سحر. چاپ دوم. کابل، انتشارات امیری.
- فرهنگنامۀ ادب فارسی. (1381). به سرپرستی حسن انوشه. چاپ دوم، تهران، سازمان چاپ و انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی.
- قویم، ع.ق. (1380). مروری بر ادبیات معاصر دری از 1259-1380. چاپ دوم، کابل، انتشارات امیری.
- کوندرا، م. (1380). جهالت. برگردان آرش حجازی، چاپ اول، تهران، نشر کاروان.
- کهندانی، ح. ه. و نامور مطلق، ب. (1397). «سرود دلتنگی در اشعار نزار قبانی بر اساس نظریۀ زایش نوستالژی والتر موزر». نقد زبان و ادبیات خارجی، 273-296
- معین، م. (1381). فرهنگ فارسی معین. دورۀ دو جلدی، چاپ چهارم، تهران، انتشارات اَدِنا.
- منوچهری، ا.ق. (1390). دیوان اشعار منوچهری دامغانی. به تصحیح عزیزالله علیزاده، چاپ اول، تهران، انتشارات فردوس.
- میلانی، ف. (1368). «پرومته و غربت». ایراننامه، 29(6)، 116-124
- ناصر خسـرو بلخی. (1373). دیوان ناصر خسـرو. با مقدمۀ سید حسن تقیزاده، چاپ اول، مؤسسۀ انتشارات نگاه و نور علم.
- نظامی گنجهیی. (1335). کلیات دیوان حکیم نظامی گنجهای. از روی متن تصحیح شدۀ وحید دستگردی، مؤسسۀ مطبوعاتی امیر کبیر.
References
ابتهاج سایه، ه. (1383). سیاه مشق. چاپ یازدهم، نشر کارنامه.
اخوان ثالث، م. (1369). ارغنون. چاپ هشتم، انتشارات مروارید.
انوری، ح. (1382). فرهنگ سخن. چاپ دوم، تهران، انتشارات سخن.
بهرامی، س. (1390). نوستالژی در شعر شهریار، اخوان ثالث و فروغ فرخزاد. پایاننامۀ کارشناسی ارشد، پوهنتون ارومیه.
حافظ شیرازی. (1389). شاخ نبات حافظ. شرح محمد رضا برزگر خالقی، چاپ پنجم، تهران، انتشارات زوّار.
دهخدا، ع.ا. (1377). لغتنامه. چاپ دوم از دورۀ جدید، تهران، پوهنتون تهران، مؤسسۀ دهخدا.
سعدی شیرازی. (1320). کلّیات سعدی. به اهتمام محمد علی فروغی، تهران، کتابفروشی و چاپخانۀ بروخیم.
شاملو، س. (1375). آسیبشناسی روانی. چاپ ششم، تهران: رشد.
صادقی، م. (1402). «بررسی پدیدۀ نوستالژی (غم غربت) در شعر نادر نادرپور». مطالعات سیاسی-اجتماعی تاریخ معاصر ایران. 2(1)، 207-220 . لینک
عابدی، ک. (1377). در زلال شعر؛ زندگی و شعر هوشنگ ابتهاج «ه.1.سایه». چاپ اول، نشر ثالث.
عالی عباسآباد، ی. (1387). «غم غربت در شعر معاصر». 2(6)، 155-180 . لینک
غفوری، ف. (1389). «بررسی پدیدۀ نوستالژی در شاهنامۀ فردوسی و آثار شهریار». فصلنامۀ ادبیات فارسی (علمی-پژوهی)، سال ششم، شمارۀ 15، 103-130 . لینک
فانی، ر. (1395). مجموعۀ اشعار. به کوشش دکتر حفیظالله شریعتی سحر. چاپ دوم. کابل، انتشارات امیری.
فرهنگنامۀ ادب فارسی. (1381). به سرپرستی حسن انوشه. چاپ دوم، تهران، سازمان چاپ و انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی.
قویم، ع.ق. (1380). مروری بر ادبیات معاصر دری از 1259-1380. چاپ دوم، کابل، انتشارات امیری.
کوندرا، م. (1380). جهالت. برگردان آرش حجازی، چاپ اول، تهران، نشر کاروان.
کهندانی، ح. ه. و نامور مطلق، ب. (1397). «سرود دلتنگی در اشعار نزار قبانی بر اساس نظریۀ زایش نوستالژی والتر موزر». نقد زبان و ادبیات خارجی، 273-296
معین، م. (1381). فرهنگ فارسی معین. دورۀ دو جلدی، چاپ چهارم، تهران، انتشارات اَدِنا.
منوچهری، ا.ق. (1390). دیوان اشعار منوچهری دامغانی. به تصحیح عزیزالله علیزاده، چاپ اول، تهران، انتشارات فردوس.
میلانی، ف. (1368). «پرومته و غربت». ایراننامه، 29(6)، 116-124
ناصر خسـرو بلخی. (1373). دیوان ناصر خسـرو. با مقدمۀ سید حسن تقیزاده، چاپ اول، مؤسسۀ انتشارات نگاه و نور علم.
نظامی گنجهیی. (1335). کلیات دیوان حکیم نظامی گنجهای. از روی متن تصحیح شدۀ وحید دستگردی، مؤسسۀ مطبوعاتی امیر کبیر.