د مقالې اصلي محتوا
خلاصه
ابنسینا از مؤسسین و پیشوایان برجستهٔ مکتب مشائی اسلامی در تمدن و فرهنگ اسلامی است. هرچند در مباحث علم اخلاق ابنسینا تحت تأثیر اندیشههای اخلاقی ارسطو و فارابی قرار دارد؛ چنانکه از اندیشههای این فیلسوف بر میآید او باب مستقلی را متناسب با پیشفرضهای انسانشناختی فلسفهٔ خود برای تحقیق و تبیین ویژگیها، فضایل و مزایایی اخلاقی گشوده است که تحلیل و بررسی این مطالب هدف اصلی این تحقیق را تشکیل میدهد. روش تحقیق مقاله حاضر از نوع روش تحقیق مروری است و تلاش صورت میگیرد تا موضوعات بهصورت عمیق و همهجانبه مطالعه و تحلیل گردد. در نتیجه میتوان گفت که برای ابنسینا اخلاق بهصورت عموم در سه طبقه خلاصه میشود. اخلاق عامه، اخلاق خواص و اخلاق اخص. ابنسینا فضیلت را فصل ممیز انسان از دیگر جانداران دانسته و در نظر او تقوا برای سلوک روحانی و اشراقی آدمی مؤثریت حیاتی و تعیینکننده دارد.
کلیدي ټکي
د مقالې جزئیات
د حقوقو اعلامیه، ۲۰۲۴ کال، د کابل پوهنتون حقوقي مالکیت
د کرییټیو کامنز بای-انسایټ-ناکامرشل 4.0 نړیواله مجوز (نماد CC BY-NC 4.0)ماخذونه
- قرآن کریم.
- آخوری، ح و خلیل جر. (۱۳۷۳). تاریخ فلسفه در جهان اسلامی. ترجمه عبدالمحمد آیتی، تهران: انتشارات علمی فرهنگی.
- ابنسینا، حسین بن عبدالله. (۱۳۱۹). ابنسینا و تدبیر منزل. ترجمه محمد نجمی زنجانی،تهران: مجتمع ناشر کتاب.
- اترک، ح . (۱۳۹۳). فضلیت گرایی اخلاقی ابنسینا. شماره ۲۴، سال هفتم ، فصلنامه علمی پژوهش اخلاق.
- ارسطو. (۱۳۸۵). اخلاق نیکوماخوس. ترجمه محمد حسن لطفی، جلد دوم، تهران: طرح نو.
- بیرونی، ک، راضیه و همکاران. (۱۳۹۱). تبیین عناصر اخلاقی- اجتماعی ابنسینا و دلالت های آن در تربیت اخلاقی. پژوهش نامه مبانی تعلیم و تربیت شماره ۲ ، دانشگاه فردوس.
- خادمی، ع. (۱۳۸۹). سعادت از نظر ابنسینا. فصلنامه فلسفه دین، سال هفتم، شماره پنجم.
- خلیلی، س و همکاران. (۱۳۹۰). بررسی تعلیم و تربیت اخلاقی از دیدگاه ابنسینا. فصلنامه تاریخ پزشکی، سال سوم، شماره هشتم.
- دورانت، و. (۱۳۸۰). تاریخ فلسفه. ترجمه عباس زریاب، تهران: علمی و فرهنگی.
- اصفهانی، ر، حسین بن محمد. (۱۴۱۲). مفردات الفاظ القرآن، لبنان: دارالعلم.
- زیبا کلام مفرد، ف. (۱۳۸۰). تعلیم و تربیه در فلسفه ابنسینا و مقایسه آن با فلسفه اثبات گرایی و عملگرایی. تهران، پگاه.
- شریف، م و همکاران. (۱۳۷۰). تاریخ فلسفه در اسلام. چاپ دوم ، تهران: مرکز نشر پوهنتونی.
- شهریاری نیسیانی، ش. (۱۳۹۳). تهذیب و تزکیه نفس در دیدگاه ابنسینا و راههای حصول آن. فصلنامه فلسفه و کلام اسلامی آینه معرفت، سال چهاردهم، شماره سی و هشتم.
- شیروانی، ع و همکاران. (۱۳۹۴). بررسی غایت اخلاق از دید ابنسینا. فصلنامه علمی- تحقیقی آیین حکمت، سال هفتم، شماره مسلسل ۲۴.
- صانع پور، م. (۱۳۸۱). حمکت مشرقیه، مجله خردنامه صدرا، شماره بیست و هشتم.
- صفا، ذ. (۱۳۷۴). تاریخ علوم عقلی در تمدن اسلامی تا اواسط قرن پنجم، چاپ پنجم، تهران: پوهنتون تهران.
- صلیبا، ج. (۱۳۷۰). واژهنامه فلسفه و علوم اجتماعی. ترجمه کاظم برگ نیس و صادق سجادی، تهران: حکمت.
- طاهری، ا. (۱۳۸۲). تاریخ اندیشههای سیاسی در غرب، چاپ چهارم، تهران: قومس.
- طوسی، ن. ( ۱۴۱۳). اخلاق ناصری، تهران، علمیه اسلامیه.
- طوسی، ن. (۱۳۷۵). شرح الاشارات و التنیهات، جلد سوم، قم: البلاغه.
- فرانکنا، و. (۱۳۷۶). فلسفه اخلاق، ترجمه هادی صادقی، تهران: طه.
- قادری ، ح. (۱۳۸۰). اندیشههای سیاسی در اسلام و ایران. تهران: سمت.
- مسعودی، ج. (۱۳۹۴). راهبرد اصلی در حل معمای واقعگرایی اخلاقی در دیدگاه اخلاقی ابنسینا. فصلنامه علمی- تحقیقی پوهنتون قم، سال شانزدهم، شماره چهارم، شماره مسلسل ۶۴.
- نصر، س. (۱۳۵۴). سه حکیم مسلمان. ترجمه احمد آرام، تهران: صدرا.
- نفیسی ، م. (۱۳۶۸). سیری در اندیشه های اجتماعی مسلمین. تهران: امیری.
ماخذونه
قرآن کریم.
آخوری، ح و خلیل جر. (۱۳۷۳). تاریخ فلسفه در جهان اسلامی. ترجمه عبدالمحمد آیتی، تهران: انتشارات علمی فرهنگی.
ابنسینا، حسین بن عبدالله. (۱۳۱۹). ابنسینا و تدبیر منزل. ترجمه محمد نجمی زنجانی،تهران: مجتمع ناشر کتاب.
اترک، ح . (۱۳۹۳). فضلیت گرایی اخلاقی ابنسینا. شماره ۲۴، سال هفتم ، فصلنامه علمی پژوهش اخلاق.
ارسطو. (۱۳۸۵). اخلاق نیکوماخوس. ترجمه محمد حسن لطفی، جلد دوم، تهران: طرح نو.
بیرونی، ک، راضیه و همکاران. (۱۳۹۱). تبیین عناصر اخلاقی- اجتماعی ابنسینا و دلالت های آن در تربیت اخلاقی. پژوهش نامه مبانی تعلیم و تربیت شماره ۲ ، دانشگاه فردوس.
خادمی، ع. (۱۳۸۹). سعادت از نظر ابنسینا. فصلنامه فلسفه دین، سال هفتم، شماره پنجم.
خلیلی، س و همکاران. (۱۳۹۰). بررسی تعلیم و تربیت اخلاقی از دیدگاه ابنسینا. فصلنامه تاریخ پزشکی، سال سوم، شماره هشتم.
دورانت، و. (۱۳۸۰). تاریخ فلسفه. ترجمه عباس زریاب، تهران: علمی و فرهنگی.
اصفهانی، ر، حسین بن محمد. (۱۴۱۲). مفردات الفاظ القرآن، لبنان: دارالعلم.
زیبا کلام مفرد، ف. (۱۳۸۰). تعلیم و تربیه در فلسفه ابنسینا و مقایسه آن با فلسفه اثبات گرایی و عملگرایی. تهران، پگاه.
شریف، م و همکاران. (۱۳۷۰). تاریخ فلسفه در اسلام. چاپ دوم ، تهران: مرکز نشر پوهنتونی.
شهریاری نیسیانی، ش. (۱۳۹۳). تهذیب و تزکیه نفس در دیدگاه ابنسینا و راههای حصول آن. فصلنامه فلسفه و کلام اسلامی آینه معرفت، سال چهاردهم، شماره سی و هشتم.
شیروانی، ع و همکاران. (۱۳۹۴). بررسی غایت اخلاق از دید ابنسینا. فصلنامه علمی- تحقیقی آیین حکمت، سال هفتم، شماره مسلسل ۲۴.
صانع پور، م. (۱۳۸۱). حمکت مشرقیه، مجله خردنامه صدرا، شماره بیست و هشتم.
صفا، ذ. (۱۳۷۴). تاریخ علوم عقلی در تمدن اسلامی تا اواسط قرن پنجم، چاپ پنجم، تهران: پوهنتون تهران.
صلیبا، ج. (۱۳۷۰). واژهنامه فلسفه و علوم اجتماعی. ترجمه کاظم برگ نیس و صادق سجادی، تهران: حکمت.
طاهری، ا. (۱۳۸۲). تاریخ اندیشههای سیاسی در غرب، چاپ چهارم، تهران: قومس.
طوسی، ن. ( ۱۴۱۳). اخلاق ناصری، تهران، علمیه اسلامیه.
طوسی، ن. (۱۳۷۵). شرح الاشارات و التنیهات، جلد سوم، قم: البلاغه.
فرانکنا، و. (۱۳۷۶). فلسفه اخلاق، ترجمه هادی صادقی، تهران: طه.
قادری ، ح. (۱۳۸۰). اندیشههای سیاسی در اسلام و ایران. تهران: سمت.
مسعودی، ج. (۱۳۹۴). راهبرد اصلی در حل معمای واقعگرایی اخلاقی در دیدگاه اخلاقی ابنسینا. فصلنامه علمی- تحقیقی پوهنتون قم، سال شانزدهم، شماره چهارم، شماره مسلسل ۶۴.
نصر، س. (۱۳۵۴). سه حکیم مسلمان. ترجمه احمد آرام، تهران: صدرا.
نفیسی ، م. (۱۳۶۸). سیری در اندیشه های اجتماعی مسلمین. تهران: امیری.